هَلِ الدّينُ إلّاالحُبُّ ؟ « 1 » آيا دين ، چيزى جز مهرورزى است ؟ امامان اهل بيت عليهم السلام نيز تمام اوصاف پيامبر صلى الله عليه و آله را به ارث برده‌اند و وجودشان از مهرورزى و عشق به بندگان خدا ، لبريز است . كدام نوايى ، همچون مويهء على عليه السلام در درازناى تاريخ ، ماندگار شد ، آن هنگام كه از تعرّض به دارايىهاى زن يهودى ، ناله سر داد و فرمود : فَلَو أنَّ إمرَءً مُسلِماً ماتَ مِن بَعدِ هذا أسَفاً ما كانَ بِهِ مَلومَاً بَل كانَ عِندى بِهِ جَدِيرَاً . « 2 » اگر پس از اين حادثه ، مسلمانى از اندوه بميرد ، جاى ملامت نيست ؛ بلكه در نزد من ، شايسته است . آيا اين ، جز صفت رحمانيت اوست ؟ هدف امامان عليهم السلام آن بوده است كه صفت‌هاى رحمان و رحيمى خداوند ، در جامعه جريان يابد و عاطفه و محبّت ، نماد فرهنگ جامعهء اسلامى گردد و زايش چنين فرهنگى ، در سخنان و نگاشته‌هاى اهل بيت عليهم السلام هويداست . امام على عليه السلام در نامه‌اى به مالك اشتر مىنويسد : وَ أشعِرْ قَلبَكَ الرَّحمَةَ لِلرَّعِيَّةِ وَ المَحَبَّةَ لَهُم . . . فَإنَّهُم صِنفانِ : إمّا أخٌ لَكَ فِى الدّينِ أو نَظِيرٌ لَكَ فِى الخَلقِ . « 3 » دل خود را آكَنْده از مهر و محبّت و لطف نسبت به مردم گردان . . . زيرا كه مردم ، دو دسته‌اند : يا برادرِ دينى تواند و يا در آفرينش همانند تو هستند . على عليه السلام ، معدن رحمت حق ، ملاك مهرورزى را تنها دين نمىداند . در نگاه مولا ، هر آفريده‌اى از آن جا كه آفريدهء اوست ، دوست داشتنى است و بايد دانست آنانى كه عاطفه و ترحّم در وجودشان ريشهء استوارى ندارد ، در سراى آخرت از محبّت حق

--> ( 1 ) . الكافى ، ج 8 ، ص 80 ، ح 35 . ( 2 ) . همان ، ج 5 ، ص 5 ، ح 6 ؛ نهج البلاغة ، خطبهء 27 . ( 3 ) . نهج البلاغة ، نامهء 53 .